فرماندهان میدانی جنگ ایران و اعراب

تصمیم جهت حمله به ایران توسط خلفای حاکم بر جهان اسلام پس از سقیفه گرفته شد، اما فرماندهان جنگ در زمان‌های مختلف فرق می‌کردند.
اختلاف منابع تاریخی از طبری و غیر طبری در باره نبرد و جنگ های ایرانیان و اعراب و یا اعراب و ایرانیان بسیار است . جنگ های متعددی بین ایران و اعراب از سال 13 تا سال 40 هجری اتفاق افتاد که برخی آن را یک جنگ و برخی آن را تا هفت جنگ دانسته اند . در این جنگها فرماندهان متعددی حضور داشتند .
جنگ ایران و اعراب و یا اعراب و ایرانیان از سال 13 هجری قمری آغاز و در سال 40 هجری قمری همه ایران فتح شد.
در هر مرحله از جنگ از فتح حیره تا سقوط ساسانیان، ( نخستین حمله به عراق و فتح حیره، جنگ قادسیه ، فتح عراق، فتح خوزستان ، جنگ نهاوند، فتح فلات ایران ) از پیروزی ها تا شکست های ایرانیان یا اعراب مراحل مختلفی طی شد و فرماندهان مختلفی در دو طرف حضور داشتند . و در نهایت ایرانیان شکست خوردند و اعراب پس از فتح عراق ( سواد عجم ،عربهای ایرانی عراق ، عراق در اختیار ایران) و فتح حیره و قادسیه و پس از فتح خوزستان و نهاوند ایران توسط اعراب بر تمام ایران مسلط شدند اما مقاومت های محلی و پراکنده دیلمیان تا سال 40 هجری ادامه یافت.
در باره فرماندهان جنگ در میان اعراب فرمانده اصلی ،خلیفه دوم و سوم و در میان ایرانیان در راس خسرو پرویز بود.
در مرحله فرماندهان میدانی جنگ اعراب از خالد بن ولید ، مثنی بن حارث شیبانی ،ابوعبید مسعود ثقفی ( پدر مختار ثقفی) ، سعد بن ابی وقاص ،ابو عبید بن الجراح ،زیاد بن ابیه ،عبدالرحمن بن ربیعه، مغیرة بن شعبه ،ضرار بن الخطاب نخعی، هاشم بن عتبة بن ابی‌وقاص و… و از ایرانیان در فرماندهان میدانی جنگ از رستم فرخزاد ، بهمن جادویه (یا بهمن دراز ابرو) پوراندخت دختر خسرو پرویز، هرمز، فرخ ،شهربراز،آذرمیدخت، پوراندخت، گلینوش ، هرمزان ، مهران ، فیروزان و… بیشتر نام برده شده است که ظاهرا فرماندهان اصلی میدان جنگ بودند .
منابع جهت مطالعه :
مدخل دائره المعارف ها و دانشنامه ها
– مدخل دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. ج ۱۶. تهران: مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.
محمد بن جریر طبری(وفات‌ ۳۱۵‌)،تاریخ طـبری،تـرجمهء ابو القاسم پاینده‌،بنیاد‌ فـرهنگ ایـران‌،جلد‌ ۳، ۴،۵،۶،تـهران
– آژند، یعقوب (۱۳۸۵). ایران باستان. تهران: انتشارات مولی.
– نژاد اکبری مهربان، مریم (۱۳۸۶). شاهنشاهی ساسانیان. تهران: انتشارات کتاب پارسه.
– زرین‌کوب، عبدالحسین. تاریخ ایران بعد از اسلام. چاپ سوم. تهران: انتشارات امیرکبیر ۱۳۶۲
– زرین‌کوب، عبدالحسین. بامداد اسلام. تهران: انتشارات امیرکبیر ۱۳۵۶
– ابن اثیر الکامل فی التاریخ،
– بلاذری ، فتوح البلدان،
– ابن اعثم کوفی، الفتوح،
– اطلس تاریخ اسلام، حسین مونسی.
-تاریخ یعقوبی.
– مروج الذهب، مسعودی.

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد